ابراهيم عاملي ( موثق )
202
تفسير عاملي ( فارسي )
جهت نزول : ابو الفتوح : ربيع و مرحب و عدهى ديگر از يهود با معاذ بن جبل معارضه كردند كه دين و روش و كتاب و قبلهى ما باعتدال و ميانهروى نزديكتر است از دين و كتاب و قبلهى شما و محمد اين را ميداند حسد و جاه طلبيش مانع از آن است كه دين ما را بپذيرد آيت 43 - « وَكَذلِكَ جَعَلْناكُمْ » براى ردّ اين گفتار نازل شد . ترجمه : 143 به اين گونه كه شما را رهبرى كرديم مردمى ميانين نموديم تا گواه به دو خوب ديگران باشيد و پيغمبر گواه شما باشد . و اى محمّد آن قبله كه تو بر آن بودى ما از آن روى مقرّر كرديم تا نمودار باشد آنكه پيرو پيغمبر است و آنكه از راه خود برميگردد و البتّه گرداندن قبله دشوار است مگر بر آنان كه خدا رهبرشان بوده است كه او نخواهد ايمان شما نابود كند چه او است بخشنده و مهربان بمردمان . سخن مفسّرين : * ( سَيَقُولُ السُّفَهاءُ مِنَ النَّاسِ ) * - 143 مجمع : دنبالهى بحثهاى مخالفين است . و با اين جمله قسمت ديگر از اعتراضات آنها پيشگوئى مىشود كه اين مردم بىخرد بقبلهى شما هم خردهگيرى خواهند كرد . عبده : اين آيه يكى از اسرار دين و قواعد ايمان را براى مردم توضيح ميدهد كه سنگ بيت المقدس را فضيلتى نيست و با سنگهاى ديگر تفاوت ندارد . و نيز كعبه و بيت الحرام را خصوصيّتى نيست و حجر الاسود سنگى است مانند ديگر سنگها و فقط قبلهى مردم قرار داديم كه همگى در عبادت بيك سو روىآور شوند . * ( أُمَّةً وَسَطاً ) * - 143 نيشابورى : يعنى مردم عادل چونكه عدالت حدّ متوسّط ميانهى افراط و تفريط است و همين معنى منظور بوده است چون اين جمله براى مدح و ستايش مسلمانان گفته